Yeni OVP açıklandı: Enflasyon tahmini 12 puan yükseldi

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Türkiye ekonomisinin 3 yıllık yol haritası niteliğindeki Orta Vadeli Program'ı (OVP) açıkladı.

Cevdet Yılmaz, 2026'da yüzde 3,3 olmasını bekledikleri büyümenin, kademeli olarak güçlenerek 2027'de yüzde 4,2'ye, 2028'de yüzde 4,6'ya ve 2029'da yüzde 5'e ulaşmasını öngördüklerini belirtti.

Yılmaz, 2026'da yüzde 28,4 olarak gerçekleşmesini öngördükleri enflasyonun ise 2027'de yüzde 21'e, 2028'de yüzde 13,5'e ve 2029'da yüzde 9'a gerilemesini hedeflediklerini aktardı.

2026-2028 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'da yıl sonu enflasyon tahmini yüzde 16'ydı. 2027-2029 dönemini kapsayan Orta Vadeli Program'da bu oran yüzde 28,4'e çıktı. Enflasyon tahmini 12 puan yükseldi.

ŞİMŞEK'TEN ÖZELEŞTİRİ

Soru cevap kısmında konuşan Maliye Bakanı Mehmet Şimşek'ten bir özeleştiri geldi. Şimşek şunları söyledi:

"Enflasyon bu tür konjüktörlerde bırakın düşmeyi kontrolden çıkabilirdi. Çıkmadı. Evet arzuladığımız noktada değiliz. Başlangıçtaki hedeflerimiz iddialıydı. Biz ataleti muhtemelen düşük ölçtük. Açık konuşalım burada."

SEÇİM MESAJI

Cevdet Yılmaz da seçim süreci ile ilgili soruya "Biz bu programı hazırlarken seçimlerin zamanında olacağını düşünerek hazırladık, 2028 baharı veya yazına doğru. Orada bir spekülatif varsayımın içinde olmadık. Bu konular Meclis'imizin karar vereceği konu" dedi.

Yılmaz, "Seçimi biraz daha öne alacaksa o Meclis'in takdirinde. Şimdiden bir varsayım yapmamız doğru olmaz diye düşündük" vurgusunda bulundu.

Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz'ın konuşmasından öne çıkanlar şöyle:

"OVP her yıl güncellenen 3 yıllık bir politika çerçevesi sunmaktadır. Dünya ekonomisi son dönemde ekonomik, teknolojik gelişmelerin iç içe geçtiği öngörülebilirliğin azaldığı bir dönemden geçmektedir. Bölgemizde yaşanan savaşın etkileri bir çok alanda hissetmedir. Geleneksel tarife artışların yanında küresel belirsizlikler de OVP'yi etkilemektedir. Geçtiğimiz OVP'de gündeme gelen Küresel Büyüme Tahmini aşağı doğru güncellenmiştir.

BÜYÜME TAHMİNİ 3,3 OLDU

2026 yılı büyüme tahminimizi yüzde 3,3 olarak güncelledik. Sanayi büyümesi tahminimiz yüzde 2,3’e gerilerken yıl sonu enflasyon tahminimiz yüzde 28,4’e yükseldi.

2026 yılında ihracatçılarımızın oldukça zorlu bir dış talep ortamına rağmen başarılı performans ortaya koyduklarını belirtmek isterim. Jeopolitik risklerde yaşanan belirgin artış dikkat çekici. Risk endeksi hızlı bir şekilde yükseldi. Savaşın ardından tarihsel ortalamasının oldukça üzerine çıktı. Geçtiğimiz yıl 2026 yılı için 63 milyar dolar olarak gördüğümüz enerji ithalatımız 71 milyar dolara güncellememizde bunlar etkili oldu.

2026'da yüzde 3,3 olmasını beklediğimiz büyümenin, kademeli olarak güçlenerek 2027'de yüzde 4,2'ye, 2028'de yüzde 4,6'ya ve 2029'da yüzde 5'e ulaşmasını öngörüyoruz"

Uyguladığımız politikalar çerçevesinde TL'ye güven artmaya devam etmiş, TL mevduatımızın toplam mevduat içindeki payının yüzde 31,6 seviyesinden 28 Ağustos itibarıyla yüzde 61,5 seviyesine yükselmesi izlediğimiz politikaların isabetli olduğunun somut göstergesi olmuştur.

Enflasyonla mücadelede önemli mesafe katettik. Mayıs 2024'te yüzde 75,5 seviyesine yükselen enflasyon, uyguladığımız politikalarla belirgin düşüş eğilimine girmiştir. Enflasyonda düşüş eğilimi savaş koşullarının oluşturduğu arz yönlü baskılar nedeniyle geçici olarak yataylaştı. Merkez Bankamıza göre savaşın enflasyon üzerindeki doğrudan ve dolaylı etkileri yaklaşık 7 puan olarak hesaplanmıştır.

2026 yılı sonunda millî gelirimizin Cumhuriyet tarihimizde ilk kez 1,8 trilyon doları aşmasını, kişi başına millî gelirimizin de yine ilk kez 20 bin doları aşmasını öngörüyoruz. rogram döneminde ekonomimize yaklaşık 2,1 milyon ilave istihdam kazandırarak işgücü piyasasına daha fazla bireyin katılımını sağlamayı ve toplumsal refahı artırmayı amaçlıyoruz.

2027 ENFLASYON TAHMİNİ YÜZDE 21

2026'da yüzde 28,4 olarak gerçekleşmesini öngördüğümüz enflasyonun, 2027'de yüzde 21'e, 2028'de yüzde 13,5'e ve 2029'da yüzde 9'a gerilemesini hedefliyoruz.

Bütçe açığının kademeli düşürülmesini hedefliyoruz. 2026 için yüzde 3,5 öngördüğümüz bütçe açığını aldığımız tedbirlerle yüzde 3,1 olarak gerçekleştirmeyi bekliyoruz. Program dönemi sonunda milli gelirimizi 2,2 trilyon doların üzerine, mal ve hizmet ihracatımızı ise 450 milyar dolara taşımayı hedefliyoruz.

Ekonomik güvenlik ve dayanıklılığı önceleyerek, kritik alanlarda dışa bağımlılığı azaltan ve ekonomimizin şoklara direncini güçlendiren bir yaklaşımı esas alıyoruz.

Dar ve orta gelirli vatandaşlarımızın konuta erişiminin kolaylaştırılması için sosyal konut yatırımlarını yüzde 150 artırıyoruz."

İŞ DÜNYASI NASIL GÖRDÜ

İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, OVP'ye ilişkin, "Programda üretim ve ihracatın, küresel yatırımların ve yeteneklerin teşvikine yönelik düzenlemelere kapsamlı şekilde yer verilmesini olumlu buluyoruz." dedi.

Avdagiç, "Dezenflasyon programının kararlı biçimde uygulanması ve oluşacak alanın 'kademeli bir faiz normalizasyonuna' dönüştürülmesi önem taşımaktadır." dedi.

Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) Başkanı Mustafa Gültepe ise yeni OVP'nin küresel belirsizlikleri ve mevcut ekonomik koşulları dikkate alan daha temkinli bir çerçeve sunduğunu gördüklerini belirtti.

Programda imalat sanayisinin üretim ve ihracat kapasitesinin korunmasına özel önem verilmesini, finansman, işletme sermayesi ve emek yoğun sektörlere yönelik desteklerin daha somut biçimde ele alınmasını önemli bulduklarını vurgulayan Gültepe, özellikle ihracatçı ve döviz kazandırıcı faaliyet yürüten firmalara yönelik finansman imkanlarının güçlendirilmesinin, sektörlerin ihtiyaçlarına göre hızlı müdahale mekanizmalarının devreye alınmasının ve dış ticarette rekabetçiliğin ayrı bir politika alanı olarak ele alınmasının ihracatçı açısından kıymetli adımlar olduğunu ifade etti.

Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Başkanı Nail Olpak, OVP'yi ekonominin gelecek üç yıllık yol haritasını ortaya koyması ve iş dünyasının geleceğe ilişkin planlamalarına rehberlik etmesi açısından önemli bulduklarını belirtti.

İş dünyası olarak öngörülebilirliğin güçlendirilmesini yatırım ve sürdürülebilir büyümenin temeli olarak gördüklerini ifade eden Olpak, programın temel hedefi olarak ifade edilen istikrarın güçlendirilmesini de enflasyonla mücadelede kalıcı başarı, üretim yapısının geliştirilmesi ve yatırım ortamına duyulan güvenin pekiştirilmesiyle birlikte değerlendirdiklerini aktardı.

İstanbul Ticaret Borsası (İSTİB) Başkanı Ali Kopuz, Orta Vadeli Programı'nın gelecek üç yıllık dönemde fiyat istikrarını, büyümeyi, yatırımı ve ihracatı güçlendirmeyi hedefleyen bir perspektif ortaya koymasını önemli bulduklarını vurgulayarak, küresel ve bölgesel sorunların 2026 yılı ekonomik göstergeleri üzerindeki baskısına rağmen ifade edilen seçici finansman imkanlarının katma değer üreten, yatırım yapan, ihracat gerçekleştiren ve istihdam sağlayan işletmelere etkin biçimde yönlendirilmesinin ekonominin üretim kapasitesini ve rekabet gücünü artıracağına inandıklarını kaydetti.

YENİ PARTİ‘DEN OVP ELEŞTİRİSİ

YENİ Parti Kayseri Milletvekili Aşkın Genç, yeni Orta Vadeli Programı (OVP) öncekilerle karşılaştırdı. 2023’te açıklanan hedefler gerçekleşseydi, o yılın sonunda 100 lira olan bir sepetin 2026 sonunda yaklaşık 166 liraya çıkacağını belirten Genç, gerçekleşmeler ve yeni OVP tahminiyle aynı sepetin yaklaşık 243 liraya ulaştığını söyledi. Genç, “Üç yılda 2026 enflasyon hedefi yüzde 8,5’ten yüzde 28,4’e çıktı. OVP artık ekonominin önünü göstermiyor, gerçekleşmelerin arkasından hedef değiştiriyor” dedi.

Genç, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından açıklanan 2027-2029 dönemi OVP'yi, önceki programlarla karşılaştırdı. 2026 yılı için üç yıl önce yüzde 8,5 olarak açıklanan enflasyon hedefinin bugün yüzde 28,4’e yükseldiğine dikkati çeken Genç, aynı yıl için yüzde 5 olan büyüme hedefinin yüzde 3,3’e indirildiğini belirtti. Genç, “Yıl değişmedi, değişen iktidarın hedefi. Enflasyon hedefi yukarı, büyüme hedefi aşağı gidiyor” dedi.

100 LİRALIK SEPET 166 LİRA DEĞİL, 243 LİRA

OVP’deki hedef sapmasını vatandaşın cebine yansıyan bir hesapla anlatan Genç, "2023 sonunda 100 lira olan sepet için vatandaşa çizilen üç yıllık patika yaklaşık 166 liraydı.

Bugün gerçekleşmeleri ve iktidarın kendi 2026 tahminini hesaba kattığımızda aynı sepet yaklaşık 243 liraya çıkıyor. Aradaki 77 liraya ekonomi yönetimi ‘revizyon’ diyebilir, vatandaşın cebindeki adı ise ilave faturadır" ifadesini kullandı.

2026 TAHMİNİ ÜÇ YILDA 8,5’TEN 28,4’E ÇIKTI

Genç, 2026 yılı enflasyon tahmininin birbirini izleyen OVP’lerde sürekli yukarı çekildiğine dikkati çekerek, 2023’te yüzde 8,5 olan tahminin, 2024’te yüzde 9,7’ye, 2025’te yüzde 16’ya, yeni programda yüzde 28,4’e yükseldiğini, 2026 tahmininin üç yıl içinde yaklaşık 3,3 katına çıktığını, yalnızca son bir yıldaki artışın 12,4 puan, yani yüzde 77,5 olduğunu ifade etti.

Genç, "OVP’nin görevi her eylülde eski rakamı silip yenisini yazmak değildir. Bir yıllık ömrü olan üç yıllık programa güven oluşmaz. Vatandaş da yatırımcı da önünü görebilmek için bu belgelere bakıyor" diye konuştu.

Genç, aynı dönemde 2026 büyüme hedefinin yüzde 5’ten yüzde 3,3’e düşürülmesine de dikkati çekerek, "Üç yılda daha yüksek enflasyon, daha düşük büyüme tablosuyla karşı karşıyayız" dedi.

TEK HANELİ ENFLASYON İKİ YIL ÖTELENDİ

Geçen yılki OVP’de 2027 yılı enflasyonu yüzde 9 olarak öngörülürken yeni programda bu oranın yüzde 21’e yükseltildiğini, tek haneli enflasyon hedefinin ise 2027’den 2029’a taşındığını belirten Genç, 2024 yılında açıklanan OVP’de 2027 enflasyonunun yüzde 7 olarak öngörüldüğünü hatırlattı.