Türk şirket, 12.5 milyar dolarlık ihale için Çinlilerle kapışıyor

Türkiye’den IC İçtaş ise üç farklı konsorsiyum kapsamında Çinli devlerle aynı yarışta yer alıyor.

Etiyopya Havayolları’nın başkent Addis Ababa’nın güneyinde inşa etmeyi planladığı Bishoftu Uluslararası Havalimanı için yüklenici ön yeterlilik süreci nisanda tamamlandı. Çin, Avrupa, Orta Doğu, Türkiye, Hindistan ve Rusya’dan şirket ve ortak girişimlerin katıldığı süreçte toplam 33 iş paketi için kısa listeler oluşturuldu.

Çin merkezli şirketler 33 işin 15’ini, toplam 10 grup aracılığıyla elde etti. Kısa listedeki Çinli şirketler arasında China Communications Construction Company, China Road and Bridge Corporation, China Civil Engineering Construction Corporation ve Beijing Urban Construction Group gibi sektörün önde gelen devlet bağlantılı şirketleri bulunuyor.

IC İÇTAŞ DA YARIŞTA

Projede Türkiye açısından dikkat çeken isim ise IC İçtaş. Şirket, İtalya merkezli Webuild’in sahibi olduğu ABD merkezli Lane Construction Corporation ile oluşturulan ortak girişim üzerinden üç farklı inşaat paketinde kısa listeye kaldı.

Söz konusu paketler; ana terminal ve havalimanı tesisleri, hava tarafı altyapısı ile destekleyici altyapı ve havalimanı dışındaki ulaşım bağlantılarını kapsıyor.

Dış basında yer alan bilgilere göre ABD merkezli şirket Lane Construction’ın Webuild ve IC İçtaş ile ortaklığı Washington’un projeye yönelik ilgisini de artırmış durumda.

İHALE KARARI 2027'YE KALDI

Bu arada yapılan açıklamaya göre Etiyopya Havayolları, yüklenici seçimini Ağustos 2026’dan Ocak 2027’nin başına erteledi. Ertelemenin, teklif sahiplerinin tekliflerini hazırlamak ve finansman düzenlemelerini tamamlamak için ek süre talep etmesinden kaynaklandığı belirtildi.

Etiyopya Havayolları Grup CEO’su Mesfin Tasew, gecikmenin projenin genel takvimini etkilemeyeceğini açıkladı.

Öte yandan ABD yönetimi, Amerikan şirketlerinin projedeki rolünün artırılması için girişimlerini sürdürüyor. ABD Ticaret Bakanlığı yetkilileri, Boeing ve GE Aerospace gibi şirketler açısından uçak, motor, havacılık teknolojileri ve ekipman alanlarında fırsatlar bulunduğuna dikkat çekiyor.

9 MİLYAR DOLARLIK DIŞ FİNANSMAN 

Bishoftu projesinin yaklaşık yüzde 30’unun Etiyopya Havayolları’nın kendi bilançosundan karşılanması planlanıyor. Bu da 9 milyar doların üzerinde dış finansman ihtiyacı anlamına geliyor.

Mesfin Tasew, finans kuruluşlarından yaklaşık 8,5 milyar dolarlık ilgi geldiğini belirtirken, henüz büyük ölçekli finansman anlaşmalarının tamamlanmadığını söyledi.

Afrika Kalkınma Bankası projede baş finansman düzenleyicisi olarak görev yapıyor ve değerlendirme sürecine bağlı olarak 500 milyon dolara kadar katkı sağlamayı değerlendiriyor. ABD’nin DFC ve Ex-Im Bank kurumları ile JPMorgan Chase de projeye ilgi gösteriyor.

Çin tarafında ise Bank of China, China Exim Bank, Industrial and Commercial Bank of China ve China Development Bank’ın Etiyopya Havayolları ve Maliye Bakanlığı ile finansman seçeneklerini görüştüğü belirtiliyor.

AFRİKA'NIN EN BÜYÜĞÜ OLACAK

Bishoftu Uluslararası Havalimanı’nın 2030’da faaliyete geçmesi ve ilk etapta yıllık 60 milyon yolcu kapasitesine ulaşması planlanıyor. Tamamlandığında kapasitenin 110 milyon yolcuya çıkarılması hedefleniyor.

Projede ayrıca yıllık yaklaşık 3,73 milyon ton kargo kapasitesi ve yaklaşık 270 uçaklık park alanı öngörülüyor.

Yaklaşık 12,5 milyar dolarlık yatırım tutarıyla Bishoftu, tamamlandığında Afrika’nın en büyük ve en yüksek maliyetli havacılık altyapı projelerinden biri olacak.

Projenin ihalesinde Çinli devlerle karşı karşıya gelen IC İçtaş’ın performansı ise Türkiye’nin Afrika’daki büyük ölçekli altyapı projelerindeki konumu açısından yakından izlenecek.