EBRD'den Özaltın İnşaat'a ağır yaptırım

EBRD, Türk şirketi Özaltın İnşaat ve iştiraklerine açtığı incelemede anlaşmaya varıldı. 35 ay yaptırım alan Türk şirketi Özaltın, verdiği taahhütlerle cezai indirimi aldı. EBRD, incelemeyi Bosna-Hersek’teki Prenj tüneli ve yolu projesi nedeniyle başlatmıştı.

Dünya'dan Kerim Ülker'in yazısında göre Türk müteahhitlik devleri­nin küresel anlamdaki ba­şarısı, tartışılmaz. Bu an­lamda en önemli global araştırma olan ENR 250 listesindeki yeri, bunun en önemli örneği. Geçen yıl 40 şirketle ikinci sırada yer alan Türk müteahhitleri, bu başarısı­nı da uzun zamandır koruyor.

Bu başarı az da olsa, bazı projelerde olumsuz etkiler yaratan adımlara da sahne oluyor. Bosna-Hersek’te yaşanılan tünel inşaatı onlar­dan biri Doğu ve Orta Avrupa’da önemli projelere imza atan Özal­tın Grubu ile yaşandı.

Türk şirke­ti Özaltın’ın olduğu konsorsiyum Bosna-Hersek’te Prenj tüneli ve karayolu işini kazanmıştı. Ancak 2022 yılında Türk şirketi, belge­lerde yaşanılan gerçek dışı bildi­rim ve yanlış bilgilendirmeler ne­deniyle ihale dışına bırakılmıştı.

Süreç Bosna-Hersek’te kapanmış görünse de, projenin finansmanı­nı sağlayan Avrupa İmar ve Kal­kınma Bankası (EBRD) bu işin peşini bırakmadı, Türk şirketi hakkında soruşturma kararı aldı.

Yapılan incelemelerde Türk şir­keti Özaltın İnşaat Ticaret ve Sa­nayi Anonim Şirketi ve 13 iştira­kine 35 ay yaptırım uygulamaya karar verildi.

EBRD tarafından finanse edi­len projelerdeki Yasaklı Uygu­lamalara ilişkin soruşturmala­rı yürütme yetkisi aracılığıyla EBRD’nin dürüstlük taahhüdün­de merkezi bir role sahip olan OC­CO tarafından yürütülen soruş­turmanın ardından uzaklaştırma kararı, Özaltın ve 13 iştirakinin yasaklama süresi boyunca Ban­ka tarafından finanse edilen proje ve operasyonlara katılamaması­na neden oldu.

Türk şirketi yapı­lan yanlışlığı kabul etti ve EBRD ile anlaşma kararı aldı. EBRD’nin resmi sitesinde de yer alan an­laşma ile Türk şirketi kurumsal uyum koşullarını uygulayacağını taahhüt etti.

Türk şirketi ve yöne­timinin yapılan hataları görmesi ve kabul etmesi öngörülen yasak­lamayı da kısalttı.

Bu süre zarfında Özaltın, EBRD ile tam işbirliğinin sürdürülmesi de dahil olmak üzere uzlaşma an­laşması kapsamındaki yükümlü­lüklerini yerine getirdiği sürece Banka tarafından finanse edilen proje ve operasyonlara katılma hakkına sahip olacak.

Eğer uy­mazsa, 11 aylık şartlı uzaklaştır­ma yasağı 24 aylık uzaklaştırma cezasına dönüşecek.

En güçlü pazar Orta ve Doğu Avrupa oluyor

EBRD’nin Bosna-Hersek’te al­dığı projede yapılan yanlışlar ka­dar bu yanlışları görmek, kabul etmek ve müzakereler için adım atmak oldukça önemli. Zira Türk şirketlerinin Doğu ve Orta Avru­pa’da üstlendiği milyarlarca do­larlık proje oldu ve bunların de­vamı da gelecek.

Bu yazıyı yazar­ken ve siz okurken bile bir Türk şirketinin bölgede milyonlarca euroluk iş üstlendiğini bilmenizi isterim. Zira Slovenya, Slovakya, Sırbistan, Makedonya, Bulgaris­tan, özellikle Romanya’da Türk şirketleri, inşaat konusunda tam hakim, tek patron konumunda.

Belki de en güçlü olduğu coğraf­ya diyebiliriz. Birçok yerel şirket, Türk firması olmadan ihaleye dahi giremiyor. Bu tür yanlış iş­lemle bu gücün az da olsa sorun­larla karşılaşmaması gerekiyor. Zira Rusya, Libya, Ukrayna gibi ana pazarlarda işler geçmişteki gitmiyor.

Bu pazarları ve proje­leri finanse eden kurumları kay­betmemek adına daha dikkatli davranmamız gerekiyor.