Konut kredisi faizi 7 puan yükseldi!

Küresel merkez bankalarından piyasaların beklentisi şahin kanatta güçlenirken, yurt içinde konut kredisi faizleri ABD-İran savaşının başladığı haftadan bu yana 7,06 puan yükseldi. Böylelikle yıllık ağırlıklı ortalama faiz yüzde 34,17’den yüzde 41,23’e çıktı.

ABD-İran arasında 90 günlük ateşkesin 7 Temmuz’da sona ermesi, savaşın yeniden alevlenmesiyle jeopolitik risklerin derinleşmesi, Hürmüz Boğazı’nın tekrar kapanmasıyla petrolün varil fiyatının 90 dolara yaklaşması ve enerji kaynaklı yeni bir enflasyon şoku endişesi, uluslararası piyasalarda faizin yönünü de belirliyor. Orta Doğu’daki savaş, küresel merkez bankalarını faiz indirim döngüsünü durdurmaya, hatta politika faizlerini artırmaya ya da yüksek seviyelerde sabit tutmaya zorluyor.

Dünya Gazetesi'nden Hamide Hangül'ün haberine göre uluslararası konjonktürdeki gelişmeler faiz cephesinde iç piyasalara da yansıyor.

ABD-İran savaşının patlak verdiği 28 Şubat-6 Mart haftasında yüzde 34,17’ye kadar gerileyen konut kredisi faizleri, 17 Temmuz haftasında yüzde 41,23’e yükseldi.

Tüketici kredileri yükselişte

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) verilerinden yapılan belirlemelere göre, tüketici kredisi faizleri yükseliş eğilimi gösterdi. Orta Doğu’da ABD-İran savaşı öncesindeki 27 Şubat haftasında yıllık ağırlıklı ortalama yüzde 34,63 olan ve savaşın başladığı 6 Mart haftasında yüzde 34,17’ye kadar gerileyen konut kredisi faiz oranları, 17 Temmuz haftasında yüzde 41,23’e yükseldi. Böylelikle geçen yıl ağustos ayında görülen yüzde 40’lı seviyelerin üzerine çıkıldı. Konut kredisi faiz oranları, 22 Ağustos haftasında yüzde 40,03’ü görmüştü.

Söz konusu oranlar ihtiyaç kredisinde 27 Şubat-17 Temmuz haftasında yüzde 56,79’dan yüzde 64,98’e, Kredili Mevduat Hesabı (KMH) dâhil yüzde 60,50’den yüzde 63,41’e, taşıt kredisinde ise yüzde 39,12’den yüzde 47,26 seviyesine yükseldi.

Taşıt ve konut arasında makas 6,03 puan açıldı

Söz konusu kredi kalemlerinde konut, yıllık ağırlıklı ortalama yüzde 41,23 seviyesiyle en düşük faiz oranına sahip kredi oldu. Bu yıl 29 Mayıs haftasında taşıt kredisi faizleri, konut kredisinin 3,67 puan gerisine düşmüştü. İki kredi arasındaki makas, 17 Temmuz haftasına gelindiğinde 6,03 puana çıktı. Böylelikle konut kredisi faizi yüzde 41,23’lük oranla taşıt kredisinin gerisinde kaldı.

En yüksek kredi faizi ise ihtiyaç kredilerinde görüldü. Söz konusu haftada ticari krediler, yıllık ağırlıklı ortalama yüzde 53,75 ile ihtiyaç kredisinden sonra ikinci sırada yer aldı.

Konut kredisi faiz oranları aylık yüzde 2,88 ile yüzde 5,00 arasında değişiklik gösteriyor. Merkez Bankası’nın 27 Aralık 2024’te başlattığı ve bu yıl ocak ayında da sürdürdüğü faiz indirimleriyle politika faizi yüzde 50’den yüzde 37’ye kadar düşmüştü. Tüketici kredilerine de yansıyan bu indirimlerle konut kredisi faiz oranları bu yıl şubat ayında aylık yüzde 2,49’a kadar gerilemişti. Böylelikle yüzde 2,49 faizle bankadan 1 milyon TL, 120 ay vadeli kredi çekildiğinde aylık taksit 26 bin 273 liraya, vade sonunda toplam geri ödeme ise 3,18 milyon liraya ulaşıyordu. Aynı tutar ve vadede aylık faiz oranı yüzde 2,88 olarak hesaplandığında ise aylık taksit 29 bin 787 liraya yükseliyor.

Sadece yeni evleneceklere aylık yüzde 2,60

Küresel risklerin etkisiyle kredi kullanımı pahalı hâle gelirken, şu anda yalnızca yeni evleneceklere düşük faizli kredi kullandırımı söz konusu. Bazı kamu bankalarında üç ay geri ödemesiz, 1 milyon TL’ye kadar, 120 ay (10 yıl) vadeli ve aylık yüzde 2,60 faiz oranıyla kredi kullandırımı devam ediyor. Hükümet, Aile Yılı kapsamında yeni evlenecek gençlere destek olmak amacıyla düşük faizli konut kredisi kampanyası başlatmıştı.

İngiltere’de iki ve beş yıllık faizler de yükseldi

Orta Doğu’daki ateş çemberiyle yükselen faizler Avrupa’da da etkisini gösterdi. Finansal Bilgi Hizmeti Moneyfacts verilerine göre, İngiltere’de iki yıllık sabit faizli konut kredisi faizleri yüzde 4,85’ten yüzde 5,57’ye, beş yıllık sabit faizli krediler ise yüzde 4,95’ten yüzde 5,60’a yükseldi.

Küresel merkez bankaları büyüme, enflasyon görünümü ve enerji fiyatlarına göre faiz patikasını yeniden şekillendirecek. ABD Merkez Bankası (Fed) mesajları küresel piyasaların yönü açısından kritik önem taşırken, Avrupa Merkez Bankası (ECB) geçen hafta üç temel politika faizini piyasa beklentileri doğrultusunda sabit bıraktı.

ECB Başkanı Christine Lagarde, Orta Doğu’daki savaş nedeniyle yaşanan enerji şokunun enflasyon üzerindeki tam etkilerinin henüz ortaya çıkmadığını söyledi. Japonya’da ise enflasyonist baskıların sürmesi faiz beklentilerini şahin kanatta tutarken, piyasalarda Japonya Merkez Bankası’nın (BoJ) yıl sonuna kadar bir kez faiz artırabileceği fiyatlanıyor.